Manav Kalyan Yojana 2026: હવે પોતાનો વ્યવસાય શરૂ કરવા માટે સરકાર આપશે મફત સાધન કીટ, જાણો ૨૮ વ્યવસાયોની યાદી અને ઓનલાઈન અરજીની વિગત

Manav Kalyan Yojana 2026: ગુજરાત સરકારના કુટીર અને ગ્રામોદ્યોગ કમિશનરની કચેરી દ્વારા ‘માનવ કલ્યાણ યોજના’ ચલાવવામાં આવે છે. આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય આર્થિક રીતે પછાત વર્ગના લોકો, કારીગરો અને મજૂરોને સ્વરોજગારી માટેની તકો પૂરી પાડવાનો છે. આ યોજના હેઠળ યોગ્યતા ધરાવતા લાભાર્થીઓને તેમના વ્યવસાયને અનુરૂપ આધુનિક સાધનો (Toolkits) મફતમાં આપવામાં આવે છે. હવે ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના કારીગરોને ફ્રીમાં સાધન સહાય (ટૂલકિટ) મળશે . આ લેખમાં આપણે ઓનલાઈન ફોર્મ ભરવાની રીત અને છેલ્લી તારીખ વિષે જાણીશું.

Manav Kalyan Yojana 2026 યોજનાની મુખ્ય વિગતો (Quick Overview)

વિગત	માહિતી
યોજનાનું નામ	માનવ કલ્યાણ યોજના
વિભાગ	કુટીર અને ગ્રામોદ્યોગ વિભાગ, ગુજરાત
લાભ	૨૮ પ્રકારના વ્યવસાયો માટે ફ્રી સાધન સહાય
અરજી પ્રક્રિયા	ઓનલાઈન (e-Kutir Portal)
આવક મર્યાદા	ગ્રામ્ય: ₹૧.૨૦ લાખ / શહેરી: ₹૧.૫૦ લાખ

કયા ૨૮ વ્યવસાયો માટે સહાય મળે છે? (List of Trades)

આ યોજના હેઠળ નીચે મુજબના વ્યવસાયો માટે સાધનો આપવામાં આવે છે:

ક્રમ	વ્યવસાયનું નામ	ક્રમ	વ્યવસાયનું નામ
૧	કડિયાકામ	૬	પ્લમ્બર
૨	દરજીકામ	૭	બ્યુટી પાર્લર
૩	કુંભારીકામ	૮	ધોબીકામ
૪	સુથારીકામ	૯	રિક્ષા ચલાવવી (રિપેરિંગ)
૫	લુહારીકામ	૧૦	મોબાઈલ રીપેરીંગ

(નોંધ: કુલ ૨૮ વ્યવસાયો માટે આ યોજના લાગુ પડે છે.)

Manav Kalyan Yojana 2026 માટે પાત્રતા અને માપદંડ (Eligibility)

વિગત	પાત્રતાની શરતો
રહેવાસી	અરજદાર ગુજરાતનો કાયમી વતની હોવો જોઈએ.
ઉંમર	૧૬ વર્ષથી ૬૦ વર્ષની વચ્ચે હોવી જોઈએ.
આવક (ગ્રામ્ય)	વાર્ષિક આવક ₹૧,૨૦,૦૦૦ થી ઓછી હોવી જોઈએ.
આવક (શહેરી)	વાર્ષિક આવક ₹૧,૫૦,૦૦૦ થી ઓછી હોવી જોઈએ.

Manav Kalyan Yojana 2026 માટે જરૂરી દસ્તાવેજો (Required Documents)

ઓનલાઈન અરજી કરતી વખતે નીચેના ડોક્યુમેન્ટ્સ તૈયાર રાખવા:

• આધાર કાર્ડ
• રેશન કાર્ડ
• રહેઠાણનો પુરાવો (વીજળી બિલ/ચૂંટણી કાર્ડ)
• આવકનો દાખલો (મામલતદાર/TDO નો)
• જન્મનો પુરાવો (શાળા છોડ્યાનું પ્રમાણપત્ર/જન્મનો દાખલો)
• વ્યવસાયના અનુભવનો દાખલો (જો હોય તો)

ઓનલાઈન અરજી કરવાની રીત (How to Apply Online)

1. સૌ પ્રથમ e-Kutir ની સત્તાવાર વેબસાઈટ પર જાઓ.
2. જો તમે નવા યુઝર છો, તો ‘New User’ પર ક્લિક કરી રજીસ્ટ્રેશન કરો.
3. ત્યારબાદ લોગિન કરીને ‘માનવ કલ્યાણ યોજના’ પર ક્લિક કરો.
4. તમારી બધી વ્યક્તિગત વિગતો અને વ્યવસાયની પસંદગી કરો.
5. જરૂરી ડોક્યુમેન્ટ્સ સ્કેન કરીને અપલોડ કરો.
6. ફોર્મ સબમિટ કરી તેની પ્રિન્ટ કાઢી લો.

મહત્વપૂર્ણ લિંક્સ

સરકારી યોજનાઓ વિષેની માહિતી માટે :	અહી ક્લિક કરો
તાજેતરની સરકારી ભારતીઓ વિષે જાણવા :	અહી ક્લિક કરો
માનવ કલ્યાણ યોજના માટેની ડાયરેક્ટ લીંક માટે :	અહી ક્લિક કરો

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો (FAQ)

પ્રશ્ન ૧: શું આ યોજનામાં રોકડ રકમ મળે છે?
જવાબ: ના, આ યોજનામાં રોકડ રકમ મળતી નથી, પરંતુ તમારા વ્યવસાયને લગતા સાધનોની કીટ આપવામાં આવે છે.

પ્રશ્ન ૨: જો હું અગાઉ આ યોજનાનો લાભ લઈ ચૂક્યો હોઉં તો?
જવાબ: આ યોજનાનો લાભ એક વ્યક્તિને જીવનમાં એક જ વાર મળે છે.

પ્રશ્ન ૩: આવકનો દાખલો કોનો માન્ય ગણાશે?
જવાબ: સક્ષમ અધિકારી (મામલતદાર, TDO કે નગરપાલિકા ચીફ ઓફિસર) દ્વારા આપવામાં આવેલો દાખલો જ માન્ય રહેશે.

પ્રશ્ન ૪: શું આ યોજનામાં રોકડ સહાય (Cash) મળે છે કે સાધનો (Toolkit)?
જવાબ: આ યોજનામાં કોઈ રોકડ રકમ આપવામાં આવતી નથી. લાભાર્થીને તેમના વ્યવસાય માટે જરૂરી સાધનોની આખી કીટ (Toolkit) આપવામાં આવે છે. વર્ષ ૨૦૨૬ માં સરકાર દ્વારા ઘણી ટ્રેડમાં e-Voucher ની સુવિધા પણ શરૂ કરવામાં આવી છે, જેથી તમે માન્ય વિક્રેતા પાસેથી સાધનો ખરીદી શકો.

પ્રશ્ન ૫: આ યોજના માટે ઉંમર મર્યાદા કેટલી છે?
જવાબ: અરજી કરનાર વ્યક્તિની ઉંમર ૧૮ થી ૬૦ વર્ષની વચ્ચે હોવી જોઈએ.

પ્રશ્ન ૬: શું SC/ST અને OBC ઉમેદવારોએ પણ આવકનો દાખલો આપવો પડે?
જવાબ: સરકારના લેટેસ્ટ નિયમો મુજબ, અનુસૂચિત જાતિ (SC) ની ૧૨ અતિ પછાત પેટા જ્ઞાતિઓ અને વિચરતી-વિમુકત જાતિના ઉમેદવારો માટે કોઈ આવક મર્યાદા નથી, તેથી તેમણે આવકનો દાખલો રજૂ કરવાની જરૂર રહેતી નથી. અન્ય કેટેગરીના ઉમેદવારો માટે ₹૬,૦૦,૦૦૦ સુધીની વાર્ષિક આવક મર્યાદા છે.

પ્રશ્ન ૭: જો મારી પાસે BPL કાર્ડ હોય, તો શું ફાયદો મળે?
જવાબ: જો તમારો સ્કોર ૦ થી ૧૬ વચ્ચે હોય અને તમારું નામ BPL લિસ્ટમાં હોય, તો તમારે અલગથી આવકનો દાખલો કઢાવવાની જરૂર રહેતી નથી. BPL કાર્ડ જ આવકના પુરાવા તરીકે માન્ય ગણાશે.

પ્રશ્ન ૮: અરજી કર્યા પછી સ્ટેટસ (Status) કેવી રીતે ચેક કરવું?
જવાબ: તમે e-Kutir પોર્ટલ પર જઈને તમારા ‘Application Number’ અને જન્મ તારીખ દ્વારા લોગિન કરીને જાણી શકો છો કે તમારી અરજી મંજૂર થઈ છે કે નહીં (Pending/Approved/Rejected).

પ્રશ્ન ૯: શું આ યોજનામાં પતિ અને પત્ની બંને અલગ-અલગ અરજી કરી શકે?
જવાબ: ના, નિયમ મુજબ કુટુંબ દીઠ માત્ર એક જ વ્યક્તિ આ યોજનાનો લાભ લઈ શકે છે.

પ્રશ્ન ૧૦: સાધનોની કીટ ક્યારે અને ક્યાંથી મળશે?
જવાબ: અરજી મંજૂર થયા પછી તમને તમારા રજીસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર મેસેજ આવશે. ત્યારબાદ તમારે નજીકની જિલ્લા ઉદ્યોગ કેન્દ્ર અથવા નિર્ધારિત સ્થળેથી સાધન કીટ લેવા જવાનું રહેશે.

પ્રશ્ન ૧૧: ફોર્મ ભરતી વખતે ‘Error’ આવે તો શું કરવું?
જવાબ: ઘણીવાર સર્વર ડાઉન હોવાને કારણે સમસ્યા આવે છે. આવા સમયે બ્રાઉઝરની ‘Cache’ ક્લિયર કરવી અથવા રાત્રિના સમયે ફોર્મ ભરવાનો પ્રયત્ન કરવો.